Nikolaj B.S. Larsen

Γεννήθηκε το 1971 στο Aalborg της Δανίας. Ζει και εργάζεται στο Λονδίνο. Σπούδασε στο Λονδίνο, γλυπτική στο Chelsea College of Art and Design και έκανε μεταπτυχιακές σπουδές στο Slade School of Fine Art. Ατομικές εκθέσεις (επιλογή): Do Not Use, Revolver Galeria, Λίμα, 2010˙ Contes de la périphérie, Maison du Danemark, Παρίσι, 2010˙  Control Wanted, Galerie Vanessa Quang, Παρίσι, 2008˙ Rising Floating Falling, Kunsten-Museum of Modern Art, Aalborg, Δανία, 2004). Ομαδικές εκθέσεις (επιλογή): Changing Stakes: Contemporary Art Dialogues With Dubai, Mercer Union, Τορόντο, 2011˙ Τριενάλε του Folkestone, Αγγλία, 2011˙ 9η Μπιενάλε του Sharjah, Sharjah Art Museum, Sharjah, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, 2009˙ The Jerusalem Show, Al-Ma’mal Foundation for Contemporary Art, Ιερουσαλήμ, 2007˙ Distant Relations, Museum of Contemporary Art, Roskilde, Δανία, 2007˙ Une vision du monde, La Maison Rouge, Παρίσι, 2006. Το έργο του Δανού καλλιτέχνη και κινηματογραφιστή Nikolaj Bendix Skyum Larsen, βασίζεται σε θέματα εμπνευσμένα από την καθημερινή ζωή. Για πολλά χρόνια δούλεψε πάνω στο θέμα της μετανάστευσης, το οποίο είναι και το θέμα της εγκατάστασής του Ωδή στους Αδικοχαμένους που παρουσιάζεται στην 3η Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης.

 

 

«Όπως αποκαλύπτει έρευνα για τις διαδρομές της μετανάστευσης, την οποία διεξήγαγε δημοσιογραφική ομάδα, περισσότεροι από 34.000 παράνομοι μετανάστες πνίγηκαν στο Αιγαίο και τη Μεσόγειο την περίοδο 1988-2009. Για πολλούς ανθρώπους που εγκατέλειψαν τις χώρες τους αναζητώντας μια καλύτερη ζωή, το ταξίδι τους αυτό κατέληξε σε τραγωδία».

Ömer Oruç, Today’s Zaman, 23 Φεβρουαρίου 2010, Σμύρνη

 

Έχοντας ασχοληθεί με τις αντιλήψεις για τη μετανάστευση επί σειρά ετών, ο Δανός καλλιτέχνης και σκηνοθέτης Nikolaj Bendix Skyum Larsen έχει παρουσιάσει τις ζωές, τις ελπίδες και τις προσδοκίες των μεταναστών, συνειδητοποιώντας ότι είναι ο συνδυασμός της ανάγκης και του ουτοπικού οράματος για τον τόπο προορισμού αυτός που τους κάνει να συνεχίζουν το μακρύ και επικίνδυνο ταξίδι τους σε αναζήτηση μιας καλύτερης ζωής σε έναν καλύτερο τόπο.

 

Το έργο του Larsen γεννά προβληματισμούς αναφορικά με τον ρόλο και τις ευθύνες των καλλιτεχνών σε ένα παγκόσμιο πλαίσιο αλλά και τη συμβολή της τέχνης ως μιας εναλλακτικής της ακατάσχετης ειδησεογραφίας των ΜΜΕ.

 

Κάθε χρόνο, χιλιάδες μετανάστες διασχίζουν το Αιγαίο ανάμεσα στην Τουρκία και την Ελλάδα. Το πέρασμα αναλαμβάνουν μαφιόζικα κυκλώματα που γεμίζουν και ενίοτε ξεχειλίζουν τα σκάφη τους με μετανάστες πρόθυμους να διακινδυνεύσουν τα πάντα, για να φτάσουν στις ακτές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συχνά, το ταξίδι των μεταναστών έχει επικίνδυνη εξέλιξη και πολλοί πνίγονται στη θάλασσα.

 

Οι αιωρούμενες φιγούρες στην εγκατάσταση Ωδή στους Αδικοχαμένους είναι κατασκευασμένες από concrete canvas™, ένα υλικό που χρησιμοποιείται ευρέως σε αστικά πολεοδομικά έργα και σε στρατιωτικές εφαρμογές τόσο ως κρίσιμης σημασίας υποδομή εκτάκτου ανάγκης όσο και σε στρατιωτικές επιχειρήσεις στο μέτωπο. Η χρήση του λοιπόν παραπέμπει στους ίδιους τους λόγους, οι οποίοι υποχρεώνουν μυριάδες ανθρώπους να εγκαταλείψουν τις ρημαγμένες από τον πόλεμο πατρίδες τους, αναζητώντας έναν καλύτερο τόπο. Μετά την κατασκευή τους, οι φιγούρες βυθίστηκαν επί μήνες στα νερά του Αιγαίου, για να αποκτήσουν το ίδιο στρώμα άλγης με τα αντικείμενα που επιπλέουν στη θάλασσα για πολύ καιρό. Έχοντας σχήμα που μοιάζει με κουκούλι, παραπέμπουν επίσης στις μεγάλες χρυσαλίδες που υπόσχονται τη γέννηση μιας νέας ζωής.

 

Στο πλαίσιο της ευρύτερης θεματικής του έργου του, αυτή η υπόσχεση έχει «παγώσει» στον χρόνο, καθώς τα κουκούλια ανέρχονται προς τον ουράνιο θόλο του Γενί Τζαμί. Η Ωδή στους Αδικοχαμένους είναι ένας φόρος τιμής στα πλήθη των αποστερημένων μεταναστών, στη μοιραία τους αναζήτηση για μια καλύτερη ζωή για τον εαυτό τους, τις οικογένειες και τις κοινότητές τους.

Nikolaj Bendix Skyum Larsen 

 

 

«Εάν έρχεσαι από το Αφγανιστάν, μιλάς με κάποιον που οργανώνει ολόκληρο το ταξίδι. Ταξιδεύεις με φορτηγό και περνάς από την Τουρκία στην Ελλάδα με ταχύπλοο. Καμιά  φορά  το  ταχύπλοο  ναυαγεί. Πριν από έξι μήνες, 24 Αφγανοί σκοτώθηκαν με αυτόν τον τρόπο. Άλλοι  χάνουν  τη  ζωή  τους  στα  φορτηγά. Καμιά φορά στοιβάζουν ακόμα και ογδόντα αγόρια στο ίδιο φορτηγό».

Kamron, 19 ετών, Αφγανός μετανάστης στο Καλέ της Γαλλίας.

Η φράση προέρχεται από την τρικάναλη βιντεο-εγκατάσταση Promised  Land (2011) του Nikolaj Bendix Skyum Larsen.

 

Φωτογραφίες

Ωδή στους Αδικοχαμένους, 2011, Μέρος εγκατάστασης, Ύφασμα με τσιμέντο, άλγη, ξύλο, μεταλλικό καλώδιο, Ανάθεση της 3ης Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης Θεσσαλονίκης, Παραχώρηση της γκαλερί Vanessa Quang, Παρίσι

Untitled (12th Istanbul Biennial), 2011 Biennale de Lyon